Tình hình mới và lời hứa bất khả thi của Nhật Bản

Trái ngược với tuyên bố của ông Abe, những điều luật mới được chính phủ Nhật Bản thông qua lại theo hướng mở rộng các liên minh phòng thủ giữa Nhật Bản và Mỹ. Vì vậy, lời hứa Nhật Bản sẽ không nhúng tay vào các cuộc chiến của Mỹ của ông Abe trở nên không thể thực hiện được. Nhất là nếu Hoa Kỳ có chiến tranh trong khu vực châu Á, Nhật Bản sẽ không thể giữ lời hứa này. 

  

Hình ảnh trong một buổi diễn tập quân sự của quân đội Nhật Bản. Photo Courtesy: Yuya Shino/ Reuters

Cali Today News – Washington Post đưa tin: Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe vừa tuyên bố rằng quốc gia này sẽ không nhúng tay vào bất kỳ một cuộc chiến tranh nào của Hoa Kỳ. Trong cuộc họp báo diễn ra vào hôm thứ Năm, Thủ tướng của Nhật đã nói:

“Tôi muốn nói rõ rằng Nhật Bản sẽ không bao giờ vướng vào bất kỳ một cuộc chiến nào đang diễn ra của Hoa Kỳ.” 

Tuyên bố này được ông Abe đưa ra sau khi chính phủ Nhật Bản thay đổi một số hiến pháp về lực lượng quốc phòng của Nhật Bản. Ông Abe tiếp tục khẳng định:

“Nhưng Hoa Kỳ và Nhật Bản đang ngày càng thắt chặt mối quan hệ liên minh giữa hai nước. Đây luôn được xem là tâm điểm của chính sách đối ngoại và an ninh của chúng tôi. Mối quan hệ Nhật – Mỹ đang trở nên mạnh hơn bao giờ hết sau chuyến thăm gần đây của tôi đến Hoa Kỳ.”

Trái ngược với tuyên bố của ông Abe, những điều luật mới được chính phủ Nhật Bản thông qua lại theo hướng mở rộng các liên minh phòng thủ giữa Nhật Bản và Mỹ. Vì vậy, lời hứa Nhật Bản sẽ không nhúng tay vào các cuộc chiến của Mỹ của ông Abe trở nên không thể thực hiện được. Nhất là nếu Hoa Kỳ có chiến tranh trong khu vực châu Á, Nhật Bản sẽ không thể giữ lời hứa này.

Và trong khi liên minh phòng thủ trước đây chỉ cho phép Nhật Bản hỗ trợ quân sự cho Mỹ nếu Mỹ bị tấn công trong khi bảo vệ Nhật Bản, bộ luật mới cho phép Tokyo trực tiếp gửi lực lượng quân sự đến giúp Mỹ ngay cả khi lực lượng quân sự của Mỹ không làm nhiệm vụ bảo vệ Nhật Bản. Điều này cũng có nghĩa rằng Nhật Bản có thể gửi lực lượng tự vệ của mình đi hỗ trợ Hoa Kỳ ở các quốc gia khác. 

Từ sau Thế chiến thứ hai, hiến pháp về lực lượng tự vệ của Nhật Bản đã bị giới hạn hoàn toàn. Theo đó, lực lượng quân sự của nước này chỉ có thể được dùng trong việc phòng thủ hay các nhiệm vụ nhân đạo quốc tế. Theo những điều khoản mới, bất kỳ một hoạt động quân sự nào được triển khai ở nước ngoài cũng cần phải qua sự chấp thuận của Nhật Bản. 

Từ trước đến nay, việc mở rộng quyền hạn cho quân đội Nhật Bản là việc chưa từng có và cũng không hề phổ biến rộng rãi trong lịch sử Nhật Bản. Tuy nhiên, dân chúng Nhật Bản xem ra không hề đồng thuận với thay đổi mới này. Theo một cuộc thăm dò của trung tâm khảo sát Pew tiến hành trong năm 2013, 56% người dân Nhật Bản cho biết họ phản đối bất kỳ một thay đổi nào đối với quân đội Nhật Bản. Họ muốn quân đội của nước mình chỉ làm nhiệm vụ quốc phòng và tự vệ. 

Sự mở rộng các hoạt động của quân đội Nhật Bản cũng sẽ làm tăng sự hiện diện của Nhật Bản trên toàn châu Á. Gần đây, Hoa Kỳ đã công khai kế hoạch gửi lực lượng hải quân đến khu vực Biển Đông đang xảy ra tranh chấp để hỗ trợ cho Philippines. Bắc Kinh cho biết vô cùng lo ngại bởi sự chuyển dịch này của cả Nhật Bản và Hoa Kỳ. Một chuyên gia của Trung Quốc cho biết động tác này có thể dẫn đến một sự leo thang trong căng thẳng của khu vực.

Hiện nay, giữa Trung Quốc, Việt Nam, Philippines, Brunei và Malaysia đang xảy ra những tranh chấp về chủ quyền lãnh thổ. Trong khi Bắc Kinh tăng cường thế lực của nó ở Biển Đông bằng cách cho xây dựng các công trình ở những vùng tranh chấp, Hoa Kỳ cũng đã có những can thiệp quân sự vào cuộc tranh chấp này để chống đỡ cho quốc phòng của Philippines.

Nếu giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc xảy ra đụng độ vũ trang, Ngũ Giác Đài có thể kêu gọi sự hỗ trợ quân sự từ phía Tokyo. Tất nhiên, khi Hoa Kỳ mở rộng hỗ trợ quân sự ra toàn cầu, Nhật Bản cũng sẽ xuất quân để hỗ trợ cho đồng minh của mình. Dù cho đó là cuộc chiến của Nam Hàn và Bắc Hàn, hay các quốc gia vùng Vịnh chống lại Iran, một khi Hoa Kỳ đã can thiệp vào thì sự có mặt của quân đội Nhật Bản cũng sẽ có thể đoán trước được.

Vì vậy, lời tuyên bố nói trên của ông Abe xem ra là một nhiệm vụ bất khả thi đối với quân đội nước này.

Linh Lan (Theo Business Insider)